Festiwal malowany muzyką

26

Rozmowa z Marianem Żakiem, twórcą i prezesem Festiwalu Chopin i Przyjaciele, który już po raz 19. odbywa się w Nowym Jorku.

To wielki sukces, Marianie, pracować zawodowo i równolegle, nieprzerwanie przez 20 lat prowadzić działalność o charakterze społeczno-kulturalnym, promującą kulturę i artystów polskich w USA. Aż trudno sobie wyobrazić, że to już 19. edycja Festiwalu Chopin i Przyjaciele, który organizuje New York Dance &Arts Innovations (NYDAI), organizacja, którą powołałeś do życia 20 lat temu.

Początki tworzenia organizacji to bardzo trudny proces. Trzeba mieć jakąś ideę i grupę osób myślących w podobny sposób, zapalonych do zrealizowania celów przedsięwzięcia. Jeśli planuje się założenie organizacji artystycznej, powinny to być osoby pośrednio lub bezpośrednio związane z taką płaszczyzną działania. Ponadto rozumiejące merytorycznie proces tworzenia czegoś od zera.

Czyli oprócz pomysłów trzeba mieć realnie spojrzenie i wiedzieć, że każdy pomysł musi być poparty niestety finansowo. Aby zapewnić finansową strukturę organizacji, trzeba ją oficjalnie zarejestrować i zainwestować swoje własne pieniądze, aby zaczęła istnieć. Krok następny to organizowanie imprez artystycznych, tak aby artyści i publiczność mogli mieć obopólną satysfakcję z artystycznego przekazu i odbioru. Utrzymanie się na rynku minimum pięć lat gwarantuje otrzymanie na stałe statusu organizacji niedochodowej – non profit organization. Ten proces tzw. długiego dojrzewania odstrasza wielu działaczy i wolą pracować bez oficjalnego powołania organizacji do życia. Oczywiście tak też można działać, ale nie można się starać wtedy o donacje od sponsorów.

Ważne jest, aby organizowane imprezy miały sukces, szczególnie z publicznością. Stwierdzam, po 19 latach bardzo intensywnej działalności, że publiczność nas bardzo lubi i wysokiej klasy artyści chętnie potwierdzają swoje uczestnictwo w festiwalowej imprezie. Najważniejsze – dopracowaliśmy się systemu, że na nasze imprezy, wstęp jest za darmo. Cała związana z tym odpowiedzialność spada na nas, organizatorów, aby zdobyć pieniądze od sponsorów na wydatki związane z drukiem materiałów – z programem, płace dla artystów, reklamy itd.

Chciałbym, korzystając z okazji, podziękować naszym sponsorom, jak: New York State Counsil on the Arts, Polsko-Słowiańska Unia Kredytowa, Centrum Polsko-Słowiańskie, Konsulat Generalny RP w Nowym Jorku, Instytut Kultury Polskiej w NY, Solarz Bros Printing Corp. Sponsorzy indywidualni: Sławomir Platta, Andrzej Kamiński, Shining Sung, Bogda Matuszewski, Elżbieta Baumgartner, Edward Pritulak, Piotr Koziej, Bolek Ryziński. Zapraszamy nowych sponsorów do współpracy. Jest nam, organizatorom i artystom, bardzo miło, że festiwal istnieje. Myślę, że Polonia może być dumna, że posiada własny Międzynarodowy Festiwal „Chopin i Przyjaciele”.

Który festiwal najmilej wspominasz?
Każdy festiwal ma swoją gwiazdę, jak również gwiazdki, które w przyszłości podbiją świat. Sam nie mogę uwierzyć, że zbliża się w przyszłym roku jubileuszowy, 20. festiwal, a zainteresowanie publiczności jest nadal duże. Tak samo ze strony artystów, bardzo często sami zabiegają, aby wziąć udział w tym festiwalu. Mnie to bardzo cieszy i jak tylko sprawy finansowe pozwalają, chętnie takich artystów przedstawiamy. Przy każdym festiwalu wydajemy program z biografiami artystów i co zaprezentują, tym sposobem publiczność ma możliwość poznania występującego twórcę. Udział w festiwalu na terenie NY jest dla artystów dużą promocją, jest praktycznie artystyczną wizytówką na przyszłość. To właśnie jest mój cel, aby pomóc artystom w ich dalszej karierze. Bardzo dobrze to rozumiem, ponieważ sam byłem zawodowym tancerzem i choreografem, wiem, ile artyści muszą poświęcać czasu, aby dalej się rozwijać i otrzymywać angaże do kolejnych projektów.

Jaki program Chopin i Przyjaciele zaplanowali na 19. edycję? Kto i gdzie wystąpi lub zaprezentuje swoją twórczość?
Program w tym roku jest bardzo ciekawy, każdy artystyczny wieczór jest inny, więc warto przyjść. Gwiazdą tego festiwalu jest Aga Zaryan, światowej sławy wokalista jazzowa. Pani Zaryan jest pierwszą Polką, która nagrywa swoje płyty pod szyldem prestiżowej Blue Note. Jej płyty uzyskały złoty, platynowy i multiplatynowy status. Aga Zaryan jako początkująca wokalistka wystąpiła na organizowanych przez naszą organizacje Art Nigths i po latach, jako słynna artystka, bez wahania przyjęła nasze zaproszenie wzięcia udziału w festiwalu. Wystąpi 3 listopada w polskim konsulacie na Manhattanie – będzie to zapewne wysokiej rangi wydarzenie artystyczne. Akompaniuje jej na fortepianie znakomity pianista jazzowy Kuba Cichocki.

Na festiwalu wystąpi plejada znakomitych polskich muzyków, którzy są liderami zespołów, np.: Bogna Kicinska Quintet, Kuba Cichocki z Audubon Lab Experiment, Marek Skwarczyński z Marek Jazz Vission Band. Na zakończenie festiwalu wystąpi Gustavo Casenave – cztery razy nominowany do Latin Grammy. To znakomity kompozytor i pianista. Trzymajmy kciuki, może na zakończenie festiwalu wystąpi już jako laureat. Widziałem go podczas występu na Manhattanie, to wirtuoz i bardzo oryginalny pianista – Chopin XXI wieku.

To zaszczyt, że tej klasy artyści uświetnią festiwal swoimi występami. Tego dnia również, czyli w niedzielę, 19 listopada, swoje prace wystawi Bolek Ryziński (rzeźba, malarstwo) – znakomity artysta, architekt i zarazem biznesmen, to dzięki niemu poznałem Gustavo Casenave. Ryziński zaprosił Olgę Szulc, która wystawi grafikę komputerową pt. „Fractals”. Tak więc Grand Finale Festiwalu zapowiada się imponująco i odbędzie się w Centrum Polsko-Słowiańskim. Występ m.in. Gustavo Casenave pokazuje, że poziom festiwalu stale wzrasta.

Wystąpią również znakomici artyści muzyki poważnej: Marilyn Nonken – fortepian, Paweł Knapik –kontrabas, kompozytor, Pei-Wen Liao – skrzypce, Jakub Polaczyk – fortepian, kompozytor.
Paweł Knapik gra w znakomitych orkiestrach w Nowym Jorku: New York City Ballet, New York City Opera, American Ballet Theatre, w legendarnej Vienna Philharmonic.

Podczas festiwalowych wieczorów odbędzie się szereg wystaw: Elżbieta Boukourbane z Polski wystawia w Klimacie 2 listopada. Fotografie zaprezentują: Hanna Kelker i David Parus. Wystawę malowaną muzyką przygotowała Xiaoyin Li. To bardzo oryginalny pomysł – artyści słuchają muzyki klasycznej różnych kompozytorów, następnie malują swoje impresje na jej temat. Bardzo innowacyjny pomysł, cieszę się, że możemy tę wystawę pokazać polonijnej publiczności.

W polskim konsulacie odbędzie się zbiorowa wystawa, kuratorem której jest Wacław Oczeretko wyjątkowy malarz, kolorysta. W tej wystawie biorą udział artyści: Elżbieta Boukourbane, Janusz Gilewicz, Nina Kędzierska-Hons, Katarzyna Iwaniec, Janusz Kapusta, Bogdan Kujawski, Stanisław Młodożeniec, Wacław Oczeretko, Anna Szoska, Antoni Szoska, Jacek Szymula (fotografia), Henryka Wojciechowska, Ewa Zeller i Zbigniew Zółkowski.

Cztery imprezy odbędą się w Centrum Polsko-Słowiańskim, które w tym roku obchodzi jubileusz 45-lecia. Ta bardzo zasłużona organizacja jest sponsorem naszego festiwalu od samego początku. Dlatego ten festiwal dedykujemy Centrum Polsko-Słowiańskiemu z okazji 45 lat jego działalności.

Bardzo ciekawie zapowiadają się imprezy w Centrum Polsko-Słowiańskim, jak „ Three Channel Visual Projection”– wystawa multimedialna przygotowana przez Barbarę Kalinę z wyjątkową oprawą muzyczną, również jej propozycji. Podczas tego wieczoru wystąpi Paweł Knapik, który zagra swoje kompozycje, następnie zespół Asaran Earth Tio z wokalistkami: Anne Boccato z Brazylii, Astrid Kuljanic z Chorwacji i Artemisz Polony z Węgier. Będzie to wspaniała muzyczna podróż z pieśniami z całego świata.

Jakie macie plany na przyszłość?
Plany na przyszłość to realizacja 20. Międzynarodowego Festiwalu „Chopin i Przyjaciele”i przekazanie pałeczki młodszemu pokoleniu. Są osoby zainteresowane kontynuacją i rozwojem New York Dance & Arts Innovations, chcą kontynuować promocję polskiej kultury wśród Amerykanów i amerykańskiej wśród Polonii. Swoje zainteresowane dalszym prowadzeniem organizacji wykazali: Marta Pawlaczek – która sama organizuje wydarzenia artystyczne, Magda Mazurek-Nuovo z Instytutu Kultury Polskiej w Nowym Jorku i Bartek Remisko – poprzedni dyrektor Instytutu Kultury Polskiej. Doskonały muzyk Jakub Polaczyk zapewnił o swojej dalszej współpracy oraz Agata Drogowska, znakomita organizatorka festiwali filmowych, zdeklarowała, że chętnie dołączy do grona młodych wspomagających organizację.

Cieszy mnie, że osoby z takim zawodowym doświadczeniem uważają, że warto tę organizację dalej prowadzić. Ja zawsze będę służył pomocą, ale chciałbym 21. festiwal już tylko obserwować i cieszyć się, że znalazłem znakomitych następców, czego artystom i widzom życzę.

Patrzę bardzo pozytywnie na dalszy rozwój organizacji, która jest moim życiowym dziełem. Do zobaczenia na 19. Międzynarodowym Festiwalu „Chopin i Przyjaciele. ” Obiecuję, że tegoroczny festiwal będzie dla Państwa przyjemnością, znakomitą ucieczką od rzeczywistości dzisiejszego świata i będzie przypominał o wspaniałych wartościach, jakie przekazują artyści i ich dzieła. Mamy nadzieję, że w przyszłości festiwal będzie wielkim wydarzeniem w Nowym Jorku, czego życzę moim następcom.
Zapraszamy serdecznie na festiwalowe wydarzenia.
Szczegółowe informacje o festiwalu będą publikowane w polonijnych gazetach: „Nowym Dzienniku”, „Super Expressie” i „Kurierze Plus” – niezawodnych medialnych sponsorach Międzynarodowego Festiwalu „Chopin i Przyjaciele”.

Autor: ELŻBIETA POPŁAWSKA