Podróżnicze dęby w Krakowie

108
Na liście „właścicieli dębów” pierwszej i drugiej edycji Alei Podróżników znalazło się 38 eksploratorów

"14 września. Kraków. Aleja odkrywców, zdobywców i podróżników. Tam będziemy sadzić cztery nowe dęby i mam ogromną przyjemność, ponieważ jeden z tych dębów będzie mojego imienia – zapowiada Marcin Jamkowski, właściciel Adventure Pictures, były redaktor „National Geographic” Polska. – Bardzo się z tego cieszę”.

Tak jak Los Angeles ma swoją Walk of Fame, Łódź – Aleję Gwiazd, Międzyzdroje – Promenadę Gwiazd Filmowych, Władysławowo – Aleję Gwiazd Sportu, Kraków ma swoją Aleję Podróżników, Odkrywców i Zdobywców. O ile symbolem tych pierwszych są gwiazdy i dłonie sławnych osób odciśnięte na chodniku, tak symbolem tej ostatniej są… dęby. Szpaler młodych drzewek posadzonych wzdłuż ulicy Lema jest coraz bujniejszy i coraz dłuższy, bo z każdym rokiem wraz z pojawiającymi się podróżnikami przybywa w alei dębowych sadzonek.

Aleja Podróżników, Odkrywców i Zdobywców to inicjatywa, której celem jest upamiętnienie polskich podróżników i eksploratorów, ich niezwykłych osiągnięć i działań na rzecz promowania Polski w świecie. Wśród wyróżnionych miejscem w tym podróżniczym panteonie są zarówno współcześni eksploratorzy, jak i bohaterowie z przeszłości. Są odkrywcy, zdobywcy i sportowcy. Są alpiniści, nurkowie, kajakarze, żeglarze i polarnicy. Są dziennikarze i pisarze. Każdemu z nich przypisany jest dąb – drzewo, które w kulturze słowiańskiej symbolizuje potęgę i długowieczność, które kojarzone jest z nieugiętością, wytrwałością i szlachetnością.

W 2019 roku w krakowskiej alei pojawią się nowe drzewka wraz z tablicami, na których przedstawione zostaną osiągnięcia czterech podróżników

W tym roku swoje miejsce w alei znajdą: harcerz i automobilista, dziennikarz i fotograf, filmowiec, nurek i ratownik TOPR oraz narciarz wysokogórski. Cztery indywidualności i osobowości, które łączy pasja do podróżowania i eksploracji.

Jerzy Leon Jeliński uznawany jest za pierwszego Polaka i Europejczyka, który objechał automobilem świat. „Dzielny harcerz”, jak pisały o nim gazety, w 28 miesięcy (lata 1926-1928) przejechał około 78 tysięcy kilometrów, rozsławiając imię Polski w Europie, Afryce, Ameryce Północnej i Azji.

Jednym z laureatów plebiscytu Alei Podróżników w 2017 roku był Krzysztof Wielicki, czołowy polski himalaista (z lewej); na zdjęciu w towarzystwie Albina Marciniaka, pomysłodawcy i organizatora Alei Podróżników, Odkrywców i Zdobywców
FOTO: KAROLINA ZIĘBA-KULAWIK

Marcin Jamkowski przemierza naszą planetę z aparatem fotograficznym i kamerą filmową – od górskich szczytów po morskie głębiny. W trakcie swoich licznych podróży odkrywał między innymi tajemnice wraków okrętu „Steuben”, promu „Estonia” czy podwodnego miasta Nymphaion. Jest autorem kilkuset publikacji, których tematem są nie tylko podróże, ale i archeologia, paleontologia, chemia, problematyka klimatyczna.

Wśród laureatów plebiscytu w 2018 roku znaleźli się (od lewej): Krzysztof Starnawski – rekordzista w nurkowaniu zamkniętym; Piotr Chmieliński – pierwszy w świecie człowiek, który kajakiem i pontonem przepłynął Amazonkę; Mariusz Ziółkowski – archeolog i etnohistoryk Inków; Ryszard Czajkowski – twórca podróżniczo-geograficznych filmów i programów telewizyjnych
FOTO: KAROLINA ZIĘBA-KULAWIK

Sławomir Makaruk (ps. Makaron) to człowiek, który zwiedza świat na wiele różnych sposobów: jako kierowca offroadowy, jako wspinacz górski, jako nurek, jako fotograf, jako kierownik wypraw. Na przestrzeni ostatnich lat także jako współproducent i współtwórca programów telewizyjnych, oczywiście podróżniczych, takich jak choćby cykl „Boso przez świat”.

Andrzej Bargiel dał się poznać przede wszystkim jako autor spektakularnych zjazdów na nartach ze szczytów K2 i Broad Peak, których dokonał jako pierwszy w świecie. Wysokie góry zdobywa uprawiając wspinaczkę, biegi, narciarstwo oraz ratownictwo.

Aleja Podróżników liczy obecnie 38 dębów. Pierwsze drzewa posadzono w 2017 roku. Uhonorowano nimi wówczas aż 30 podróżników: Henryk B. Arctowski, Kinga Baranowska, Krzysztof Baranowski, Michał P. Boym, Leszek Cichy, Anna Czerwińska, Wojciech Dąbrowski, Aleksander Doba, Ignacy Domeyko, Elżbieta Dzikowska, Arkady Fidler, Władysław Grodecki, Tony Halik, Marek Kamiński, Jerzy Kukuczka, Bronisław Malinowski, Ernest Malinowski, Kazimierz Nowak, Ferdynand Ossendowski, Bronisław Piłsudski, Benedykt Polak, Jan Potocki, Piotr Pustelnik, Wanda Rutkiewicz, Paweł E. Strzelecki, Leonid Teliga, Krzysztof Wielicki, Martyna Wojciechowska, Mariusz Zaruski, Andrzej Zawada.

Rok później wśród wyróżnionych znaleźli się: Olgierd Budrewicz, Piotr Chmieliński, Krystyna Chojnowska-Liskiewicz, Ryszard Czajkowski, Ryszard Kapuściński, Ludomir Mączka, Krzysztof Starnawski, Mariusz Ziółkowski.

Dębowa aleja, czyli Aleja Podróżników, Odkrywców i Zdobywców, to lekcja eksploracji w polskim wydaniu
FOTO: ALBIN MARCINIAK

Stojące przy każdym dębie tablice z opisem wyczynów przypisanego im „właściciela” tworzą swoisty leksykon i przewodnik po historii i współczesności polskich osiągnięć eksploracyjnych. A jednocześnie sprawiają, że spacer aleją wysadzaną młodymi drzewkami to zarazem wędrówka do wszystkich zakątków świata, do których dotarli rodzimi podróżnicy na przestrzeni setek lat.