Traktat polsko-brytyjski zawiera w sobie zobowiązanie do wzajemnej pomocy

W traktacie o partnerstwie w dziedzinie bezpieczeństwa i obronności Polska i Wielka Brytania zobowiązały się do udzielenia wzajemnej pomocy w przypadku napaści zbrojnej na któreś z państw. Podkreśliły, że Rosja stanowi zagrożenie dla „pokoju i bezpieczeństwa” i potwierdziły wsparcie dla Ukrainy.

W traktacie — podpisanym w środę przez premierów: Donalda Tuska i Keira Starmera — Polska i Wielka Brytania zapowiedziały pogłębienie współpracy w dziedzinie obronności i wzajemne wspieranie swoich przemysłów obronnych. Potwierdziły również swoją determinację do wypełniania zobowiązań sojuszniczych w ramach NATO.

Jako sojusznicy w ramach NATO i partnerzy strategiczni, oba państwa potwierdziły „głębokie zaangażowanie we wzajemną obronę oraz w przypadku napaści zbrojnej na którąkolwiek ze stron, zobowiązały się do udzielenia wzajemnej pomocy, w tym przy zastosowaniu środków wojskowych zgodnie z Artykułem 5. Traktatu Północnoatlantyckiego”.

Oświadczono, że strony „działają wspólnie, wraz z pozostałymi sojusznikami z NATO, w celu wzmocnienia odstraszania i obrony wschodniej flanki NATO, uznając jej strategiczną rolę i koordynując swoje siły i działania w możliwym zakresie”.

Obie strony podkreśliły, że Rosja „stanowi zagrożenie dla międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa” i potwierdziły „swoje zaangażowanie w przeciwdziałanie i powstrzymywanie rosyjskiej agresji oraz wszelkich form ingerencji z jej strony”. Ponadto Polska i Wielka Brytania potwierdziły dalsze wsparcie wojskowe dla Ukrainy oraz zadeklarowały gotowość do pomocy w jej odbudowie.

Warszawa i Londyn mają współdziałać na rzecz bezpieczeństwa międzynarodowego, przeprowadzać wspólne ćwiczenia wojskowe i ściślej współpracować w zakresie cyberbezpieczeństwa.

Traktat obejmuje kwestie dotyczące szeroko pojmowanego bezpieczeństwa. Oba państwa zobowiązały się do współpracy przy zwalczaniu zagrożeń dla bezpieczeństwa wewnętrznego, w tym zorganizowanej przestępczości transgranicznej i zagrożeń dla infrastruktury krytycznej (w tym infrastruktury lądowej i morskiej). Współpraca ma też dotyczyć walki z nielegalną migracją, wymiany informacji o zagrożeniach cybernetycznych oraz wymiany doświadczeń w zakresie walki z sabotażem oraz wrogim wykorzystywaniem sztucznej inteligencji i dronów. „W stosownych przypadkach, strony zobowiązują się do oferowania wzajemnego wsparcia w reagowaniu na konkretne incydenty i ataki” – zapisano.

Ponadto Polska i Wielka Brytania zadeklarowały potrzebę ochrony strategicznych sektorów gospodarki i rozwoju infrastruktury podwójnego zastosowania (cywilno-wojskowej). Mają też pogłębiać wymianę handlową i współpracę w dziedzinie nauki i technologii.

Współpraca ma być też zacieśniona w obszarze energetyki, w tym transformacji energetycznej, dążeniu do neutralności klimatycznej do 2050 roku, rozwoju energetyki jądrowej i odnawialnej.

„Strony podtrzymują znaczenie cywilnej energetyki jądrowej w swoich przyszłych koszykach energetycznych. Zobowiązują się wspierać energetykę jądrową jako czyste źródło energii oraz promować dostęp do finansowania rozwoju projektów jądrowych w Europie i na świecie” – wskazano. Oba kraje mają też podejmować działania zmierzające do ograniczenia udziału Rosji w łańcuchach dostaw sektora nuklearnego.

Do dokumentu dołączono listę 14 projektów, które mają być realizowane w ramach wypełnienia zapisów traktatu.

Pierwszym jest wspólne rozwijanie broni przyszłości. „Opierając się na silnym partnerstwie dwustronnym w dziedzinach obrony powietrznej i zaawansowanych systemów uzbrojenia, Polska i Zjednoczone Królestwo wspólnie staną się europejskimi liderami w produkcji i rozwoju kolejnej generacji broni rakietowej. Polska i Zjednoczone Królestwo będą wspólnie zwiększać swoje zdolności w zakresie uzbrojenia typu powietrze–powietrze, naziemnych systemów obrony powietrznej oraz zdolności lądowych” – zapisano.

Jeden z kolejnych projektów to: współpraca na rzecz wzmocnienia wschodniej flanki Europy w obliczu zagrożenia ze strony Rosji. „Dzięki strategicznemu partnerstwu lądowemu Polska i Zjednoczone Królestwo maksymalnie rozwiną zdolności Wysuniętych Sił Lądowych do zapewnienia wiarygodnego odstraszania na Wschodniej Flance NATO” – podano.

Następny wymieniony projekt to przeciwdziałanie szkodliwemu wykorzystywaniu dronów przez przestępców i wrogie podmioty państwowe. „Polska i Zjednoczone Królestwo powołają grupę zadaniową do przeciwdziałania rosnącemu ryzyku wrogiego wykorzystania dronów, w szczególności w obliczu postępu technologicznego i wniosków płynących z wykorzystania dronów w wojnie w Ukrainie. Grupa zadaniowa pod przewodnictwem właściwych instytucji będzie zrzeszać cywilne agencje z Polski i ze Zjednoczonego Królestwa w celu wymiany wiedzy operacyjnej, wspólnego opracowywania narzędzi służących wykrywaniu i ograniczaniu skutków działania dronów oraz szybszego wdrażania nowatorskich technologii” – przekazano.

Inne przewidziane projekty to: wspólny plan działania w sprawie nielegalnej migracji, pogłębianie współpracy przemysłów obronnych, ochrona mórz i współpraca w zakresie bezpieczeństwa morskiego, ochrona Polski i Zjednoczonego Królestwa przed cyberatakami, koordynacja polityki sankcyjnej, zwalczanie zagrożeń hybrydowych, przeciwdziałanie zagranicznym ingerencjom i manipulacjom w przestrzeni informacyjnej, pogłębienie współpracy naukowo-technologicznej, działania na rzecz bezpieczeństwa zdrowotnego w Polsce i w Zjednoczonym Królestwie, wspólne działania na rzecz bezpieczeństwa energetycznego i szybszego przejścia na czyste źródła energii oraz ściślejsza współpraca służb dyplomatycznych.

Zobowiązania zawarte w traktacie mają podlegać przeglądowi i ocenie. Co dwa lata szefowie obu rządów mają przeprowadzać konsultacje w tej sprawie.

Traktat, aby wejść w życie, musi w obu krajach przejść procedurę ratyfikacji. (PAP)

kmz/ kos/ sdd/ mhr/