W USA zmarł Josef Maszin – ostatni czeski „wyklęty”

fot. Inovace Republiky

W wieku 94 lat w Santa Barbara w USA zmarł Josef Maszin, uczestnik czechosłowackiego ruchu oporu przeciwko komunizmowi – poinformowała w Pradze organizacja Pamięć Narodu. Był ostatnim żyjącym członkiem trzyosobowej grupy, która w latach 50. ubiegłego wieku przedarła się na Zachód.

Działalność grupy Maszina z lat 50. nawiązywała do walki jego ojca z Niemcami podczas II wojny światowej. Josef i jego brat Citrad, jako nastolatkowie byli członkami tego oddziału. Ojciec został schwytany przez Niemców, skazany na śmierć i rozstrzelany 30 czerwca 1942 roku.

Po objęciu władzy w Czechosłowacji przez komunistów w lutym 1948 roku bracia utworzyli grupę partyzancką. Chcieli szkodzić reżimowi, licząc na starcie mocarstw zachodnich ze Związkiem Radzieckim.

Dokonywali akcji sabotażowych, a później, gdy ich działalność została wykryta, postanowili opuścić kraj. W 1951 roku w poszukiwaniu broni włamali się na posterunek policji. Zabili dwóch milicjantów. W 1952 r. napadli na samochód wiozący wypłatę i zastrzelili cywila – kasjera.

Przekraczając granicę ze wschodnimi Niemcami, zastrzelili trzech niemieckich żołnierzy straży granicznej. Z pięciu członków grupy na Zachód przedostało się dwóch braci i jeden z ich przyjaciół.

Działalność grupy Maszina budzi kontrowersje i spory, nie tylko wśród historyków. Są szczególnie gwałtowne, gdy dyskutowane są kandydatury jej członków do najwyższych odznaczeń państwowych. Obaj bracia byli kilkakrotnie do nich zgłaszani, ale żaden z prezydentów Republiki Czeskiej nigdy im ich nie przyznał.

Piotr Górecki (PAP)

ptg/ mal/