New York
43°
Cloudy
6:58 am4:30 pm EST
4mph
54%
30.28
WedThuFri
61°F
45°F
48°F
Jesteśmy z Polonią od 1971 r.
Warto przeczytać
Polonia

Hołd ofiarom pod pomnikiem Katyń 1940

25.09.2022
Wspólne zdjęcie uczestników uroczystości przed pomnikiem Katyń 1940 ZDJĘCIA: JANUSZ M. SZLECHTA/NOWY DZIENNIK

Przed pomnikiem Katyń 1940 na Exchange Place w Jersey City, NJ, odbyła się w niedzielę, 18 września, uroczystość upamiętniająca najazd Rosji Sowieckiej na Polskę, który rozpoczął się 17 września 1939 roku, a więc dokładnie 83 lata temu.

Janusz M. Szlechta

Inicjatorem i organizatorem rocznicowej uroczystości był Komitetu Ochrony Pomnika Katyńskiego i Obiektów Historycznych (Committee for Conservation of The Katyn Monument and Historic Objects). Uroczystość odbywała się w trudnych warunkach, gdyż pomnik jest ogrodzony z powodu prac budowlanych na Exchange Place, a dostęp jest możliwy tylko od tyłu, od strony rzeki Hudson. Było dosyć ciasno, gdyż przybyło ponad 200 osób, w tym delegacje organizacji polonijnych: Kongresu Polonii Amerykańskiej w Jersey City z prezesem Andrzejem Burghardtem, weteranów, Ligi Morskiej w Jersey City, Centrali Polskich Szkół Dokształcających z Anną Tracz – prezes oddziału w New Jersey. Konsulat Generalny RP w Nowym Jorku reprezentowała attaché konsularna Karolina Kasprzak. Wzięli też udział radni miasta Jersey City: Yousef Saleh i Richard Boggiano oraz Wielka Marszałek Parady Pułaskiego 2020/2021 Jadwiga Kopala i Marszałek Greenpointu 2022 Grażyna Michalska.

Uczestnicy uroczystości. W środku przedstawiciele Ligi Morskiej w Jersey City – kapitan Stanisław Śmiałek i Wiesława Walker

Uroczystość prowadziła Bogusława Huang, dyrektorka Polskiej Szkoły Dokształcającej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Jersey City. Przypomniała, że agresja Armii Czerwonej na Polskę 17 września 1939 roku była nożem wbitym w plecy Polsce i Polakom. Katyń jest symbolem śmierci i barbarzyństwa dokonanego na polskich oficerach. Należy pamiętać również, że setki tysięcy Polaków zostały zesłane na Syberię i do Kazachstanu. Podkreśliła, że pomnik Katyń 1940 jest szczególnym symbolem sowieckiej agresji na Polskę.

Julia Bielski śpiewa hymn amerykański. Obok niej stoi Bogusława Huang, która prowadziła uroczystość

Uroczystość rozpoczęło odśpiewanie hymnu amerykańskiego przez Julię Bielski. Potem już wszyscy razem zaśpiewali cztery zwrotki hymnu polskiego. Modlitwę w intencji ofiar poprowadził ksiądz Jacek Napora. Przypomniał też o rosyjskiej agresji na Ukrainę, która wciąż trwa. Następnie Elżbieta Sługocka odczytała Apel Poległych. Przypomniała tych, którzy zginęli podczas I wojny światowej, wojno polsko-bolszewickiej w 1920 r., w wyniku najazdu Rosji na Polskę w 1939 r. i w Katyniu, a także w sowieckich łagrach.

Po apelu, Bogusława Huang poprosiła wszystkich o uczczenie minutą ciszy tych, którzy niedawno odeszli: Andrzeja Pityńskiego – rzeźbiarza, autora pomnika Katyń 1940, Janusza Sporka – byłego prezesa Komitetu Ochrony Pomnika Katyńskiego i Obiektów Historycznych, dyrygenta, pedagoga i promotora polskiej muzyki, oraz członka Rady Miasta Jersey City Michaela Yuna, który dzielnie bronił pomnika katyńskiego.

Katarzyna Kasprzak (z lewej), attaché kulturalna w konsulacie nowojorskim, odczytała list do Polonii konsula generalnego
Adriana Kubickiego

Karolina Kasprzak, attaché konsularna w Konsulacie Generalnym RP w Nowym Jorku, wyraziła uznanie dla uczestników uroczystości i podziękowała za to, że pamiętają. Następnie odczytała list konsula generalnego Adriana Kubickiego do organizatorów i Polonii, w którym stwierdził m.in.: „Czuję wdzięczność za fakt, iż Polonia pamięta o kolejnych ważnych dla Polaków i Polonii w Stanach Zjednoczonych wrześniowych rocznicach, a także z determinacją walczy o godność wszystkich symboli przypominających o najważniejszych dla Polaków wydarzeniach historycznych. Wśród tych monumentów poczesne miejsce zajmuje właśnie pomnik katyński w New Jersey. Jako konsul generalny Rzeczypospolitej Polskiej w Nowym Jorku bardzo Państwu za to dziękuję. Jestem dumny z faktu, że Polonia amerykańska nadal pamięta o tych trudnych i bolesnych momentach polskiej historii“.

Pozytywny ślad i nadzieję wywarło pojawienie się radnych Jersey City Yousefa Saleha i Richarda Boggiano, któremu towarzyszyła współpracownica Pam Andes. To właśnie Pam Andes odczytała proklamację burmistrza miasta Stevena M. Fulopa, w której wyraził on uznanie dla organizatorów i uczestników tej uroczystości. Radny Yousef Saleh dodał, że on i inni radni będą walczyć o to, aby pomnik katyński pozostał tu, gdzie jest.

Kwiaty pod pomnikiem składa delegacja Centrali Polskich Szkół Dokształcających z Anną Tracz na czele

Podczas uroczystości złożono kwiaty i wieńce pod pomnikiem upamiętniającym ofiary mordu katyńskiego oraz żołnierzy, którzy zginęli na różnych frontach, walcząc o wolność Polski.

Rocznicę uatrakcyjnili uczniowie polskiej szkoły im. Piłsudskiego w Jersey City, którzy – wspierani przez kilka nauczycielek – zaprezentowali porywający serca program artystyczny „Pamięć i historia“. A także uczniowie Polskiej Szkoły Jagiellonów w Passaic, NJ, oraz Polskiej Szkoły Dokształcającej im. Henryka Sienkiewicza na Brooklynie.

Program artystyczny „Pamięć i historia” prezentują uczniowie i nauczyciele Polskiej Szkoły Dokształcającej im. Marszałka Piłsudskiego
w Jersey City

Adwokat Sławomir Platta, który od początku jest mocno zaangażowany w walkę o pozostawienie pomnika na Exchange Place, wygłosił krótkie, ale gorące przemówienie. 

„Byliśmy i jesteśmy czujni cały czas. Możemy być dumni z tego, że ten pomnik wciąż stoi w tym miejscu. Jest to możliwe dzięki wam wszystkim, którzy tutaj jesteście. I oczywiście dzięki Komitetowi Pamięci Zbrodni Katyńskiej z prezesem Krzysztofem Nowakiem, który jest dzisiaj z nami, i Komitetowi Ochrony Pomnika Katyńskiego i Obiektów Historycznych. Dziękuję wszystkim, że jako Polacy potrafimy być razem w trudnych momentach i tworzyć wspólnotę, na którą Amerykanie patrzą z podziwem. Powinniśmy z tego być dumni. Szczególne podziękowania pragnę złożyć pani Bogusławie Huang dyrektorce polskiej szkoły w Jersey City, za to, że tak pięknie pracujecie z dziećmi i młodzieżą, że uczycie ich polskiej historii i miłości do naszej pierwszej ojczyzny“ – podkreślił Sławomir Platta.

Władysław Mazur z biało-czerwona flagą

Na zakończenie tego uroczystego spotkania wszyscy zaśpiewali „Dziecięcą Rotę“. Była to nieco zmieniona „Rota“ Marii Konopnickiej, dostosowana do realiów dzieci uczących się w polskich szkołach w USA.

NAJCZĘŚCIEJ CZYTANE

CO GDZIE KIEDY