Prezydent USA Donald Trump zarzucił Iranowi, że chciał „przejąć cały Bliski Wschód” i „unicestwić Izrael”. Dodał, że plan ten jest już „martwy”, tak jak „sam Iran”. Z kolei minister obrony Izraela Israel Kac oświadczył, że wojna Izraela i USA z Iranem wkracza w decydującą fazę.

„Iran miał w planach przejęcie całego Bliskiego Wschodu i całkowite unicestwienie Izraela. TAK JAK SAM IRAN, TE PLANY TERAZ SĄ MARTWE. Prezydent DONALD J. TRUMP” – napisał Trump w piątek w swoim serwisie Truth Social. Wcześniej w piątek prezydent poinformował, że amerykańskie siły przeprowadziły „jedno z najsilniejszych bombardowań w historii Bliskiego Wschodu”, niszcząc „wszystkie cele militarne” na irańskiej wyspie Chark.

Przekazał, że „ze względów przyzwoitości” nie zrównał z ziemią infrastruktury naftowej na wyspie. „Jednak, jeśli Iran albo ktokolwiek inny zrobi cokolwiek, by utrudniać swobodne i bezpieczne przejście statków przez cieśninę Ormuz, natychmiast zrewiduję tę decyzję” – zagroził.

Powiedział też, że wojna z Iranem będzie trwała tyle, „ile będzie trzeba”. Zaznaczył, że z militarnego punktu widzenia Amerykanie „wyprzedzają harmonogram”. Przyznał, że cele USA i Izraela w kwestii Iranu mogą się „trochę różnić”.

Trump zapewnił także, że „wiele krajów, zwłaszcza te, których dotyka irańska próba zamknięcia cieśniny Ormuz, wyśle okręty wojenne, razem z USA, by zapewnić, że cieśnina pozostanie otwarta i bezpieczna”.

Irańska agencja Fars poinformowała, że infrastruktura naftowa na wyspie Chark nie ucierpiała. Agencja przekazała, że na wyspie słyszano 15 eksplozji, ale „żadna infrastruktura naftowa nie została uszkodzona”.

W odpowiedzi na atak rzecznik Centralnej Kwatery Głównej, powiązanej z Gwardią Rewolucyjną, zagroził atakiem na aktywa USA w regionie. „Wszystkie instalacje naftowe, gospodarcze i energetyczne należące do firm w regionie, będących częściowo własnością USA lub współpracujących z USA, zostaną natychmiast zniszczone i obrócone w popiół” – oświadczył wojskowy, cytowany przez irańskie media.

W sobotę – według relacji mediów – w atakach w regionie uszkodzone zostały ambasada USA w stolicy Iraku – Bagdadzie, oraz port Fudżajra w Zjednoczonych Emiratach Arabskich, gdzie w wyniku ataku dronów i ostrzału zawieszono część operacji. Położony w pobliżu cieśniny Ormuz port Fudżajra jest jednym z niewielu w regionie, który nadal eksportuje ropę.

W ocenie ministra obrony Izraela Israela Kaca wojna Izraela i USA z Iranem nabiera tempa i wkracza w decydującą fazę, która będzie trwała tak długo, jak będzie to konieczne”. „Tylko naród irański może położyć temu kres poprzez zdecydowaną walkę, aż do upadku reżimu terrorystycznego i ocalenia Iranu” – dodał w sobotę Kac.

Rząd Iranu zapowiedział tego dnia, że w ramach działań odwetowych wobec Izraela i USA będzie używać rakiet balistycznych o większej niż dotychczas sile niszczącej i większej precyzji. Władzom ZEA przekazano ostrzeżenie o możliwych atakach na zlokalizowane w tym kraju obiekty związane z USA.

W oświadczeniu, które opublikowała powiązana z resortami siłowymi agencja Tasnim, podkreślono, że po atakach wojsk USA na infrastrukturę naftową na wyspie, Teheran ma uzasadnione prawo do atakowania amerykańskich „kryjówek” w Zjednoczonych Emiratach Arabskich. Wymieniono w tym kontekście porty morskie i doki, a także bazy wojskowe USA.

Cytowani w sobotę przez media eksperci skrytykowali wygłoszone dzień wcześniej przez szefa Pentagonu Pete’a Hegseth’a słowa o „żadnych jeńcach i żadnej litości dla wrogów” w kontekście wojny z Iranem. Brian Finucane z International Crisis Group ostrzegł w rozmowie z Al Jazeerą, że „bezprawna retoryka” szefa Pentagonu może przekładać się na zbrodnie na polu walki. Zgodnie z prawem konfliktów zbrojnych, w tym amerykańską ustawą z 1996 roku, deklarowanie odmowy brania jeńców jest nielegalne.

Sarah Yager z Human Rights Watch oceniła wypowiedź jako „poważny sygnał alarmowy”, kształtujący atmosferę przyzwolenia na okrucieństwo wśród żołnierzy. Krytycy wiążą promowane przez Hegsetha „zasady maksymalnej śmiercionośności” z rosnącą liczbą ofiar cywilnych, w tym z niedawnym nalotem na szkołę żeńską, w którym zginęło ponad 170 osób. Senator Jeff Merkley nazwał sekretarza obrony „niebezpiecznym amatorem”.

Palestyńska organizacja terrorystyczna Hamas wezwała w sobotę władze Iranu, jednego ze swoich głównych sojuszników, a zarazem sponsorów, do powstrzymania się od ataków na inne kraje Zatoki Perskiej – poinformowała agencja AFP, cytując komunikat Hamasu na Telegramie.

„Potwierdzając prawo Islamskiej Republiki Iranu do reagowania na tę agresję wszelkimi dostępnymi środkami, zgodnie z normami i prawem międzynarodowym, ruch wzywa swoich braci w Iranie, aby nie atakowali krajów sąsiednich” – głosi oświadczenie na oficjalnym profilu Hamasu.

Prezydent Francji Emmanuel Macron oświadczył w sobotę, że jego kraj jest gotowy wesprzeć bezpośrednie rozmowy między Izraelem i Libanem poprzez zorganizowanie ich w Paryżu i zaapelował o podjęcie takich rozmów.

W wyniku dotychczasowych działań wojennych – wynika z komunikatu irańskiego ministerstwa dziedzictwa kulturowego i turystyki – w kraju uszkodzonych zostało co najmniej 55 muzeów i zabytkowych obiektów. Wśród uszkodzonych obiektów znajdują się – według agendy ONZ ds. kultury UNESCO – także cztery miejsca wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa. (PAP)

jbw/ awl/ mal/

Doradca Białego Domu: pora ogłosić zwycięstwo w Iranie i się wycofać

David Sacks, tzw. car Białego Domu ds. sztucznej inteligencji i kryptowalut, oświadczył, że już czas, by USA ogłosiły zwycięstwo w Iranie i się wycofały – podał w sobotę „Wall Street Journal”. Doradca prezydenta Donalda Trumpa wezwał do zakończenia wojny na tle amerykańskiej eskalacji konfliktu – podkreślił dziennik.

– Powinniśmy spróbować znaleźć z tego wyjście. To dobry czas, by ogłosić zwycięstwo i się zmywać – powiedział Sacks w podcaście All-In.

Gazeta zaznaczyła, że wypowiedź Sacksa – to rzadki przykład głosu sprzeciwu w administracji. Urzędnik przyznał, że cieśnina Ormuz musi zostać odblokowana, lecz przestrzegł przed wezwaniami do eskalacji, w tym dotyczącymi wysłania sił lądowych do regionu albo zmiany reżimu.

Zaalarmował, że eskalacja konfliktu może prowadzić do szeroko zakrojonych zniszczeń infrastruktury naftowej i gazowej na Bliskim Wschodzie, atakowanej w ramach odwetu przez Irańczyków.

Ostrzegł też, że zniszczenie instalacji odsalających wodę może doprowadzić do tego, że kraje Zatoki Perskiej staną się „niemal nienadające się do zamieszkania”. – To byłby naprawdę katastrofalny scenariusz – dodał były wspólnik Elona Muska.

Ponad 400 odsalarni wody, rozstawionych na wybrzeżach krajów regionu Zatoki Perskiej, od Zjednoczonych Emiratów Arabskich po Kuwejt, umożliwia funkcjonowanie i rozwój tego jednego z najbardziej dotkniętych niedoborem wody obszarów na świecie.

Z Waszyngtonu Natalia Dziurdzińska (PAP)

ndz/ mal/