Rozczarowujące NATO nie rozumiało niczego, dopóki nie wywarto na nich presji – oświadczył w czwartek prezydent USA Donald Trump we wpisie na platformie Truth Social. Prezydent nie wyjaśnił, co ma na myśli. Premier Izraela Benjamin Netanjahu chce rozpocząć negocjacje pokojowe z Libanem.

„Nikt z tych ludzi, łącznie z naszym, bardzo rozczarowującym, NATO, nie rozumiał niczego, dopóki nie wywarto na nich presji!!!” – napisał Trump w jednozdaniowym czwartkowym wpisie. Prezydent nie sprecyzował, kim są ci „ludzie”, ani do czego konkretnie odnosi się jego wypowiedź.

„Der Spiegel” napisał, że Trump oczekuje, iż w ciągu najbliższych dni Europejczycy zobowiążą się do wojskowego zaangażowania w cieśninie Ormuz, np. wysłania okrętów. Niemiecki tygodnik pisze, że żądanie amerykańskiego przywódcy ma „charakter ultimatum”.

Między USA i Izraelem a Iranem trwa drugi dzień zawieszenia broni. Izrael jednak nadal atakuje libański Hezbollah, mimo iż w początkowo ogłoszonej wersji porozumienia rozejm miał nastąpić także w Libanie. W środowym ataku zginęły co najmniej 254 osoby, w tym Ali Jusuf Harszi, sekretarz i bratanek przywódcy Hezbollahu Naima Kasema.

Wiceprezydent USA J.D. Vance w związku z atakami Izraela w Libanie oświadczył, że „Irańczycy myśleli, że rozejm obejmuje Liban, ale tak nie jest, to nieporozumienie”. Przestrzegł jednak Iran przed porzuceniem zawieszenia broni, oceniając, że byłby to „głupi” ruch.

Premier Izraela Benjamin Netanjahu w czwartek najpierw zapowiedział, że armia jego kraju będzie kontynuować ataki na Hezbollah „wszędzie, gdzie będzie to konieczne”. Po południu wydał jednak oświadczenie, w którym poinformował, że polecił swojemu rządowi jak najszybsze rozpoczęcie negocjacji z Libanem.

„W związku z wielokrotnymi prośbami Libanu o rozpoczęcie bezpośrednich negocjacji z Izraelem poleciłem wczoraj rządowi jak najszybsze rozpoczęcie bezpośrednich negocjacji z Libanem. Rozmowy będą koncentrować się na rozbrojeniu Hezbollahu i nawiązaniu pokojowych stosunków między Izraelem a Libanem” – oświadczył Netanjahu.

Prezydent Iranu Masud Pezeszkian ocenił, że izraelskie ataki na Liban naruszają porozumienie o zawieszeniu broni i pozbawiają sensu negocjacje pokojowe z USA, które mają rozpocząć się w piątek. Dodał, że Iran nie opuści narodu libańskiego.

Szefowa brytyjskiej dyplomacji Yvette Cooper powiedziała, że jej kraj chce, aby Liban został objęty warunkami zawieszenia broni między USA a Iranem. Dodała, że izraelskie uderzenia na Liban są „głęboko szkodliwe”, a konflikt Izraela z Hezbollahem musi się zakończyć, aby rozejm mógł zostać utrzymany.

Także szef resortu spraw zagranicznych Francji Jean-Noel Barrot potępił izraelskie zmasowane ataki na Liban oraz przekazał, że jego kraj „w pełni” przyłącza się do dnia żałoby narodowej w Libanie. Prezydent Francji Emmanuel Macron zapewnił o solidarności z narodem libańskim.

Kanclerz Niemiec Friedrich Merz ostrzegł, że ataki Izraela w Libanie mogą doprowadzić do załamania procesu pokojowego. Zapowiedział, że rząd w Berlinie wznowi bezpośrednie rozmowy z władzami w Teheranie.

Z kolei szefowa unijnej dyplomacji Kaja Kallas napisała na platformie X, że działania Izraela narażają zawieszenie broni między USA a Iranem, a libański Hezbollah musi się rozbroić, zgodnie z podjętymi zobowiązaniami. Natomiast rzecznik Komisji Europejskiej Anouar El Anouni powiedział, że ostatnie ataki Izraela na Liban stanowią bardzo poważną eskalację i niedopuszczalne zagrożenie dla życia ludności cywilnej i stabilności regionu.

Z prośbą o pomoc w zatrzymaniu izraelskich ataków i potwierdzenie, że Liban jest objęty zawieszeniem broni w wojnie USA i Izraela z Iranem, zwrócił się libański premier Nawaf Salam do swojego pakistańskiego odpowiednika Shehbaza Sharifa. Biuro Sharifa przekazało, że powiedział on Salamowi, iż „Pakistan był zaangażowany w szczere wysiłki na rzecz pokoju w regionie i właśnie w tym duchu zwołano rozmowy pokojowe między Iranem a Stanami Zjednoczonymi”.

W czwartek rano czasu polskiego Trump zapowiedział, że wszystkie amerykańskie siły na Bliskim Wschodzie, w tym zgromadzone tam okręty, samoloty i personel wojskowy, pozostaną w pobliżu Iranu, dopóki Teheran w pełni nie zastosuje się do porozumienia o zawieszeniu broni. Jednym z warunków jest odblokowanie cieśniny Ormuz, która została ponownie przez Iran zamknięta w związku z izraelskimi atakami na Hezbollah.

Według Associated Press irańskie agencje prasowe ISNA i Tasnim opublikowały w czwartek rano dokument sugerujący, że Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC) zaminował cieśninę Ormuz w czasie wojny z Izraelem i USA. Dokument zawiera mapę przedstawiającą obszar w cieśninie, w którym miały zostać rozmieszczone miny i trasę, jaką mają poruszać się jednostki przekraczające cieśninę – w pobliżu wyspy Larak przy terytorium Iranu. (PAP)

zm/ ap/

Reuters: Administracja Trumpa rozważa wycofanie do kraju części sił z Europy